Trimarmiya Chikitsa: Difference between revisions
Pallavmishra (talk | contribs) |
Pallavmishra (talk | contribs) |
||
| Line 427: | Line 427: | ||
Thus ends the treatment of ''udavarta''[26-31] | Thus ends the treatment of ''udavarta''[26-31] | ||
==== Etiology, types, pathogenesis, signs and symptoms of | ==== Etiology, types, pathogenesis, signs and symptoms of ''mutrakrchchra'' (dysuria) ==== | ||
व्यायामतीक्ष्णौषधरूक्षमद्यप्रसङ्गनित्यद्रुतपृष्ठयानात्| | व्यायामतीक्ष्णौषधरूक्षमद्यप्रसङ्गनित्यद्रुतपृष्ठयानात्| | ||
आनूपमत्स्याध्यशनादजीर्णात्स्युर्मूत्रकृच्छ्राणिनृणामिहाष्टौ||३२|| | आनूपमत्स्याध्यशनादजीर्णात्स्युर्मूत्रकृच्छ्राणिनृणामिहाष्टौ||३२|| | ||
पृथङ्मलाःस्वैःकुपितानिदानैःसर्वेऽथवाकोपमुपेत्यबस्तौ| | पृथङ्मलाःस्वैःकुपितानिदानैःसर्वेऽथवाकोपमुपेत्यबस्तौ| | ||
मूत्रस्यमार्गंपरिपीडयन्तियदातदामूत्रयतीहकृच्छ्रात्||३३|| | मूत्रस्यमार्गंपरिपीडयन्तियदातदामूत्रयतीहकृच्छ्रात्||३३|| | ||
तीव्रारुजोवङ्क्षणबस्तिमेढ्रेस्वल्पंमुहुर्मूत्रयतीहवातात्| | तीव्रारुजोवङ्क्षणबस्तिमेढ्रेस्वल्पंमुहुर्मूत्रयतीहवातात्| | ||
पीतंसरक्तंसरुजंसदाहंकृच्छ्रान्मुहुर्मूत्रयतीहपित्तात्||३४|| | पीतंसरक्तंसरुजंसदाहंकृच्छ्रान्मुहुर्मूत्रयतीहपित्तात्||३४|| | ||
बस्तेःसलिङ्गस्यगुरुत्वशोथौमूत्रंसपिच्छंकफमूत्रकृच्छ्रे| | बस्तेःसलिङ्गस्यगुरुत्वशोथौमूत्रंसपिच्छंकफमूत्रकृच्छ्रे| | ||
सर्वाणिरूपाणितुसन्निपाताद्भवन्तितत्कृच्छ्रतमंहिकृच्छ्रम्||३५|| | सर्वाणिरूपाणितुसन्निपाताद्भवन्तितत्कृच्छ्रतमंहिकृच्छ्रम्||३५|| | ||
vyāyāmatīkṣṇauṣadharūkṣamadyaprasaṅganityadrutapr̥ṣṭhayānāt| | vyāyāmatīkṣṇauṣadharūkṣamadyaprasaṅganityadrutapr̥ṣṭhayānāt| | ||
ānūpamatsyādhyaśanādajīrṇāt syurmūtrakr̥cchrāṇi nr̥ṇāmihāṣṭau||32|| | ānūpamatsyādhyaśanādajīrṇāt syurmūtrakr̥cchrāṇi nr̥ṇāmihāṣṭau||32|| | ||
pr̥thaṅmalāḥ svaiḥ kupitā nidānaiḥ sarvē'thavā kōpamupētya bastau| | pr̥thaṅmalāḥ svaiḥ kupitā nidānaiḥ sarvē'thavā kōpamupētya bastau| | ||
mūtrasya mārgaṁ paripīḍayanti yadā tadā mūtrayatīha kr̥cchrāt||33|| | mūtrasya mārgaṁ paripīḍayanti yadā tadā mūtrayatīha kr̥cchrāt||33|| | ||
tīvrā rujō vaṅkṣaṇabastimēḍhrē svalpaṁ muhurmūtrayatīha vātāt| | tīvrā rujō vaṅkṣaṇabastimēḍhrē svalpaṁ muhurmūtrayatīha vātāt| | ||
pītaṁ saraktaṁ sarujaṁ sadāhaṁ kr̥cchrānmuhurmūtrayatīha pittāt||34|| | pītaṁ saraktaṁ sarujaṁ sadāhaṁ kr̥cchrānmuhurmūtrayatīha pittāt||34|| | ||
bastēḥ saliṅgasya gurutvaśōthau mūtraṁ sapicchaṁ kaphamūtrakr̥cchrē| | bastēḥ saliṅgasya gurutvaśōthau mūtraṁ sapicchaṁ kaphamūtrakr̥cchrē| | ||
sarvāṇi rūpāṇi tu sannipātādbhavanti tat kr̥cchratamaṁ hi kr̥cchram||35|| | sarvāṇi rūpāṇi tu sannipātādbhavanti tat kr̥cchratamaṁ hi kr̥cchram||35|| | ||
vyAyAmatIkShNauShadharUkShamadyaprasa~gganityadrutapRuShThayAnAt | | vyAyAmatIkShNauShadharUkShamadyaprasa~gganityadrutapRuShThayAnAt | | ||
AnUpamatsyAdhyashanAdajIrNAt syurmUtrakRucchrANi nRuNAmihAShTau ||32|| | AnUpamatsyAdhyashanAdajIrNAt syurmUtrakRucchrANi nRuNAmihAShTau ||32|| | ||
pRutha~gmalAH svaiH kupitA nidAnaiH sarve~athavA kopamupetya bastau | | pRutha~gmalAH svaiH kupitA nidAnaiH sarve~athavA kopamupetya bastau | | ||
mUtrasya mArgaM paripIDayanti yadA tadA mUtrayatIha kRucchrAt ||33|| | mUtrasya mArgaM paripIDayanti yadA tadA mUtrayatIha kRucchrAt ||33|| | ||
tIvrA rujo va~gkShaNabastimeDhre svalpaM muhurmUtrayatIha vAtAt | | tIvrA rujo va~gkShaNabastimeDhre svalpaM muhurmUtrayatIha vAtAt | | ||
pItaM saraktaM sarujaM sadAhaM kRucchrAnmuhurmUtrayatIha pittAt ||34|| | pItaM saraktaM sarujaM sadAhaM kRucchrAnmuhurmUtrayatIha pittAt ||34|| | ||
basteH sali~ggasya gurutvashothau mUtraM sapicchaM kaphamUtrakRucchre | | basteH sali~ggasya gurutvashothau mUtraM sapicchaM kaphamUtrakRucchre | | ||
sarvANi rUpANi tu sannipAtAdbhavanti tat kRucchratamaM hi kRucchram ||35|| | sarvANi rUpANi tu sannipAtAdbhavanti tat kRucchratamaM hi kRucchram ||35|| | ||
Etiology of dysuria | |||
Excessive physical exertion, intake of drugs having tikshna (sharp) quality and ununctous food intake, habitual intake of alcohol, riding on a fast-moving vehicle, overeating meat of marshy animals and fish, Intake of food before the previous meal is digested and chronic indigestion leads to eight type of | ===== Etiology of dysuria ===== | ||
Excessive physical exertion, intake of drugs having ''tikshna'' (sharp) quality and ununctous food intake, habitual intake of alcohol, riding on a fast-moving vehicle, overeating meat of marshy animals and fish, Intake of food before the previous meal is digested and chronic indigestion leads to eight type of ''mutrakricchra'' (dysuria). [32] | |||
Pathogenesis: | Pathogenesis: | ||