Hikka Shwasa Chikitsa: Difference between revisions
Pallavmishra (talk | contribs) |
Pallavmishra (talk | contribs) |
||
| Line 148: | Line 148: | ||
पृथक् पञ्चविधावेतौ निर्दिष्टौ रोगसङ्ग्रहे | | पृथक् पञ्चविधावेतौ निर्दिष्टौ रोगसङ्ग्रहे | | ||
तयोः शृणु समुत्थानं लिङ्गं च सभिषग्जितम् ||१०|| | तयोः शृणु समुत्थानं लिङ्गं च सभिषग्जितम् ||१०|| | ||
रजसा धूमवाताभ्यां शीतस्थानाम्बुसेवनात् | | रजसा धूमवाताभ्यां शीतस्थानाम्बुसेवनात् | | ||
व्यायामाद्ग्राम्यधर्माध्वरूक्षान्नविषमाशनात् ||११|| | व्यायामाद्ग्राम्यधर्माध्वरूक्षान्नविषमाशनात् ||११|| | ||
आमप्रदोषादानाहाद्रौक्ष्यादत्यपतर्पणात् | | आमप्रदोषादानाहाद्रौक्ष्यादत्यपतर्पणात् | | ||
दौर्बल्यान्मर्मणो घाताद्द्वन्द्वाच्छुद्ध्यतियोगतः ||१२|| | दौर्बल्यान्मर्मणो घाताद्द्वन्द्वाच्छुद्ध्यतियोगतः ||१२|| | ||
अतीसारज्वरच्छर्दिप्रतिश्यायक्षतक्षयात् | | अतीसारज्वरच्छर्दिप्रतिश्यायक्षतक्षयात् | | ||
रक्तपित्तादुदावर्ताद्विसूच्यलसकादपि ||१३|| | रक्तपित्तादुदावर्ताद्विसूच्यलसकादपि ||१३|| | ||
पाण्डुरोगाद्विषाच्चैव प्रवर्तेते गदाविमौ | | पाण्डुरोगाद्विषाच्चैव प्रवर्तेते गदाविमौ | | ||
निष्पावमाषपिण्याकतिलतैलनिषेवणात् ||१४|| | निष्पावमाषपिण्याकतिलतैलनिषेवणात् ||१४|| | ||
पिष्टशालूकविष्टम्भिविदाहिगुरुभोजनात् | | पिष्टशालूकविष्टम्भिविदाहिगुरुभोजनात् | | ||
जलजानूपपिशितदध्यामक्षीरसेवनात् ||१५|| | जलजानूपपिशितदध्यामक्षीरसेवनात् ||१५|| | ||
अभिष्यन्द्युपचाराच्च श्लेष्मलानां च सेवनात् | | अभिष्यन्द्युपचाराच्च श्लेष्मलानां च सेवनात् | | ||
कण्ठोरसः प्रतीघाताद्विबन्धैश्च पृथग्विधैः ||१६|| | कण्ठोरसः प्रतीघाताद्विबन्धैश्च पृथग्विधैः ||१६|| | ||
pr̥thak pañcavidhāvētau nirdiṣṭau rōgasaṅgrahē| | pr̥thak pañcavidhāvētau nirdiṣṭau rōgasaṅgrahē| | ||
tayōḥ śr̥ṇu samutthānaṁ liṅgaṁ ca sabhiṣagjitam||10|| | tayōḥ śr̥ṇu samutthānaṁ liṅgaṁ ca sabhiṣagjitam||10|| | ||
rajasā dhūmavātābhyāṁ śītasthānāmbusēvanāt| | rajasā dhūmavātābhyāṁ śītasthānāmbusēvanāt| | ||
vyāyāmādgrāmyadharmādhvarūkṣānnaviṣamāśanāt||11|| | vyāyāmādgrāmyadharmādhvarūkṣānnaviṣamāśanāt||11|| | ||
āmapradōṣādānāhādraukṣyādatyapatarpaṇāt| | āmapradōṣādānāhādraukṣyādatyapatarpaṇāt| | ||
daurbalyānmarmaṇō ghātāddvandvācchuddhyatiyōgataḥ||12|| | daurbalyānmarmaṇō ghātāddvandvācchuddhyatiyōgataḥ||12|| | ||
atīsārajvaracchardipratiśyāyakṣatakṣayāt| | atīsārajvaracchardipratiśyāyakṣatakṣayāt| | ||
raktapittādudāvartādvisūcyalasakādapi||13|| | raktapittādudāvartādvisūcyalasakādapi||13|| | ||
pāṇḍurōgādviṣāccaiva pravartētē gadāvimau| | pāṇḍurōgādviṣāccaiva pravartētē gadāvimau| | ||
niṣpāvamāṣapiṇyākatilatailaniṣēvaṇāt||14|| | niṣpāvamāṣapiṇyākatilatailaniṣēvaṇāt||14|| | ||
piṣṭaśālūkaviṣṭambhividāhigurubhōjanāt| | piṣṭaśālūkaviṣṭambhividāhigurubhōjanāt| | ||
jalajānūpapiśitadadhyāmakṣīrasēvanāt||15|| | jalajānūpapiśitadadhyāmakṣīrasēvanāt||15|| | ||
abhiṣyandyupacārācca ślēṣmalānāṁ ca sēvanāt| | abhiṣyandyupacārācca ślēṣmalānāṁ ca sēvanāt| | ||
kaṇṭhōrasaḥ pratīghātādvibandhaiśca pr̥thagvidhaiḥ||16|| | kaṇṭhōrasaḥ pratīghātādvibandhaiśca pr̥thagvidhaiḥ||16|| | ||
pRuthak pa~jcavidhAvetau nirdiShTau rogasa~ggrahe | | pRuthak pa~jcavidhAvetau nirdiShTau rogasa~ggrahe | | ||
tayoH shRuNu samutthAnaM li~ggaM ca sabhiShagjitam ||10|| | tayoH shRuNu samutthAnaM li~ggaM ca sabhiShagjitam ||10|| | ||
rajasA dhUmavAtAbhyAM shItasthAnAmbusevanAt | | rajasA dhUmavAtAbhyAM shItasthAnAmbusevanAt | | ||
vyAyAmAdgrAmyadharmAdhvarUkShAnnaviShamAshanAt ||11|| | vyAyAmAdgrAmyadharmAdhvarUkShAnnaviShamAshanAt ||11|| | ||
AmapradoShAdAnAhAdraukShyAdatyapatarpaNAt | | AmapradoShAdAnAhAdraukShyAdatyapatarpaNAt | | ||
daurbalyAnmarmaNo ghAtAddvandvAcchuddhyatiyogataH ||12|| | daurbalyAnmarmaNo ghAtAddvandvAcchuddhyatiyogataH ||12|| | ||
atIsArajvaracchardipratishyAyakShatakShayAt | | atIsArajvaracchardipratishyAyakShatakShayAt | | ||
raktapittAdudAvartAdvisUcyalasakAdapi ||13|| | raktapittAdudAvartAdvisUcyalasakAdapi ||13|| | ||
pANDurogAdviShAccaiva pravartete gadAvimau | | pANDurogAdviShAccaiva pravartete gadAvimau | | ||
niShpAvamAShapiNyAkatilatailaniShevaNAt ||14|| | niShpAvamAShapiNyAkatilatailaniShevaNAt ||14|| | ||
piShTashAlUkaviShTambhividAhigurubhojanAt | | piShTashAlUkaviShTambhividAhigurubhojanAt | | ||
jalajAnUpapishitadadhyAmakShIrasevanAt ||15|| | jalajAnUpapishitadadhyAmakShIrasevanAt ||15|| | ||
abhiShyandyupacArAcca shleShmalAnAM ca sevanAt | | abhiShyandyupacArAcca shleShmalAnAM ca sevanAt | | ||
kaNThorasaH pratIghAtAdvibandhaishca pRuthagvidhaiH ||16|| | kaNThorasaH pratIghAtAdvibandhaishca pRuthagvidhaiH ||16|| | ||
Five types of ''hikka'' and ''shwasa'', based on etiology, signs, symptoms and treatment are being elaborated here, listen to them carefully | Five types of ''hikka'' and ''shwasa'', based on etiology, signs, symptoms and treatment are being elaborated here, listen to them carefully: | ||
*Environmental factors: Dust, smoke and wind, residing in cold place, use of cold water. | *Environmental factors: Dust, smoke and wind, residing in cold place, use of cold water. | ||