Gulma Chikitsa: Difference between revisions

Line 1,796: Line 1,796:


जले दशगुणे साध्यं त्रायमाणाचतुष्पलम्|  
जले दशगुणे साध्यं त्रायमाणाचतुष्पलम्|  
पञ्चभागस्थितं पूतं कल्कैः संयोज्य कार्षिकैः||११८||  
पञ्चभागस्थितं पूतं कल्कैः संयोज्य कार्षिकैः||११८||  


रोहिणी कटुका मुस्ता त्रायमाणा दुरालभा|  
रोहिणी कटुका मुस्ता त्रायमाणा दुरालभा|  
कल्कैस्तामलकीवीराजीवन्तीचन्दनोत्पलैः||११९||  
कल्कैस्तामलकीवीराजीवन्तीचन्दनोत्पलैः||११९||  


रसस्यामलकानां च क्षीरस्य च घृतस्य च|  
रसस्यामलकानां च क्षीरस्य च घृतस्य च|  
पलानि पृथगष्टाष्टौ दत्त्वा सम्यग्विपाचयेत्||१२०||  
पलानि पृथगष्टाष्टौ दत्त्वा सम्यग्विपाचयेत्||१२०||  


पित्तरक्तभवं गुल्मं वीसर्पं पैत्तिकं ज्वरम्|  
पित्तरक्तभवं गुल्मं वीसर्पं पैत्तिकं ज्वरम्|  
हृद्रोगं कामलां कुष्ठं हन्यादेतद्घृतोत्तमम्||१२१||  
हृद्रोगं कामलां कुष्ठं हन्यादेतद्घृतोत्तमम्||१२१||  


Line 1,810: Line 1,814:


jalē daśaguṇē sādhyaṁ trāyamāṇācatuṣpalam|  
jalē daśaguṇē sādhyaṁ trāyamāṇācatuṣpalam|  
pañcabhāgasthitaṁ pūtaṁ kalkaiḥ saṁyōjya kārṣikaiḥ||118||  
pañcabhāgasthitaṁ pūtaṁ kalkaiḥ saṁyōjya kārṣikaiḥ||118||  


rōhiṇī kaṭukā mustā trāyamāṇā durālabhā|  
rōhiṇī kaṭukā mustā trāyamāṇā durālabhā|  
kalkaistāmalakīvīrājīvantīcandanōtpalaiḥ||119||  
kalkaistāmalakīvīrājīvantīcandanōtpalaiḥ||119||  


rasasyāmalakānāṁ ca kṣīrasya ca ghr̥tasya ca|  
rasasyāmalakānāṁ ca kṣīrasya ca ghr̥tasya ca|  
palāni pr̥thagaṣṭāṣṭau dattvā samyagvipācayēt||120||  
palāni pr̥thagaṣṭāṣṭau dattvā samyagvipācayēt||120||  


pittaraktabhavaṁ gulmaṁ vīsarpaṁ paittikaṁ jvaram|  
pittaraktabhavaṁ gulmaṁ vīsarpaṁ paittikaṁ jvaram|  
hr̥drōgaṁ kāmalāṁ kuṣṭhaṁ hanyādētadghr̥tōttamam||121||  
hr̥drōgaṁ kāmalāṁ kuṣṭhaṁ hanyādētadghr̥tōttamam||121||  


Line 1,824: Line 1,832:


jale dashaguNe sAdhyaM trAyamANAcatuShpalam|  
jale dashaguNe sAdhyaM trAyamANAcatuShpalam|  
pa~jcabhAgasthitaM pUtaM kalkaiH saMyojya kArShikaiH||118||  
pa~jcabhAgasthitaM pUtaM kalkaiH saMyojya kArShikaiH||118||  


rohiNI kaTukA mustA trAyamANA durAlabhA|  
rohiNI kaTukA mustA trAyamANA durAlabhA|  
kalkaistAmalakIvIrAjIvantIcandanotpalaiH||119||  
kalkaistAmalakIvIrAjIvantIcandanotpalaiH||119||  


rasasyAmalakAnAM ca kShIrasya ca ghRutasya ca|  
rasasyAmalakAnAM ca kShIrasya ca ghRutasya ca|  
palAni pRuthagaShTAShTau dattvA samyagvipAcayet||120||  
palAni pRuthagaShTAShTau dattvA samyagvipAcayet||120||  


pittaraktabhavaM gulmaM vIsarpaM paittikaM jvaram|  
pittaraktabhavaM gulmaM vIsarpaM paittikaM jvaram|  
hRudrogaM kAmalAM kuShThaM hanyAdetadghRutottamam||121||  
hRudrogaM kAmalAM kuShThaM hanyAdetadghRutottamam||121||