Madatyaya Chikitsa: Difference between revisions
Pallavmishra (talk | contribs) |
Pallavmishra (talk | contribs) |
||
| Line 1,475: | Line 1,475: | ||
सर्वं मदात्ययं विद्यात् त्रिदोषमधिकं तु यम् | | सर्वं मदात्ययं विद्यात् त्रिदोषमधिकं तु यम् | | ||
दोषं मदात्यये पश्येत् तस्यादौ प्रतिकारयेत् ||१०७|| | दोषं मदात्यये पश्येत् तस्यादौ प्रतिकारयेत् ||१०७|| | ||
कफस्थानानुपूर्व्या च क्रिया कार्या मदात्यये | | कफस्थानानुपूर्व्या च क्रिया कार्या मदात्यये | | ||
पित्तमारुतपर्यन्तः प्रायेण हि मदात्ययः ||१०८|| | पित्तमारुतपर्यन्तः प्रायेण हि मदात्ययः ||१०८|| | ||
मिथ्यातिहीनपीतेन यो व्याधिरुपजायते | | मिथ्यातिहीनपीतेन यो व्याधिरुपजायते | | ||
समपीतेन तेनैव स मद्येनोपशाम्यति ||१०९|| | समपीतेन तेनैव स मद्येनोपशाम्यति ||१०९|| | ||
जीर्णाममद्यदोषाय मद्यमेव प्रदापयेत् | | जीर्णाममद्यदोषाय मद्यमेव प्रदापयेत् | | ||
प्रकाङ्क्षालाघवे जाते यद्यदस्मै हितं भवेत् ||११०|| | प्रकाङ्क्षालाघवे जाते यद्यदस्मै हितं भवेत् ||११०|| | ||
सौवर्चलानुसंविद्धं शीतं सबिडसैन्धवम् | | सौवर्चलानुसंविद्धं शीतं सबिडसैन्धवम् | | ||
मातुलुङ्गार्द्रकोपेतं जलयुक्तं प्रमाणवित् [१] ||१११|| | मातुलुङ्गार्द्रकोपेतं जलयुक्तं प्रमाणवित् [१] ||१११|| | ||
sarvaṁ madātyayaṁ vidyāt tridōṣamadhikaṁ tu yam| | sarvaṁ madātyayaṁ vidyāt tridōṣamadhikaṁ tu yam| | ||
dōṣaṁ madātyayē paśyēt tasyādau pratikārayēt||107|| | dōṣaṁ madātyayē paśyēt tasyādau pratikārayēt||107|| | ||
kaphasthānānupūrvyā ca kriyā kāryā madātyayē| | kaphasthānānupūrvyā ca kriyā kāryā madātyayē| | ||
pittamārutaparyantaḥ prāyēṇa hi madātyayaḥ||108|| | pittamārutaparyantaḥ prāyēṇa hi madātyayaḥ||108|| | ||
mithyātihīnapītēna yō vyādhirupajāyatē| | mithyātihīnapītēna yō vyādhirupajāyatē| | ||
samapītēna tēnaiva sa madyēnōpaśāmyati||109|| | samapītēna tēnaiva sa madyēnōpaśāmyati||109|| | ||
jīrṇāmamadyadōṣāya madyamēva pradāpayēt| | jīrṇāmamadyadōṣāya madyamēva pradāpayēt| | ||
prakāṅkṣālāghavē jātē yadyadasmai hitaṁ bhavēt||110|| | prakāṅkṣālāghavē jātē yadyadasmai hitaṁ bhavēt||110|| | ||
sauvarcalānusaṁviddhaṁ śītaṁ sabiḍasaindhavam| | sauvarcalānusaṁviddhaṁ śītaṁ sabiḍasaindhavam| | ||
mātuluṅgārdrakōpētaṁ jalayuktaṁ pramāṇavit [1] ||111|| | mātuluṅgārdrakōpētaṁ jalayuktaṁ pramāṇavit [1] ||111|| | ||
sarvaM madAtyayaM vidyAt tridoShamadhikaM tu yam | | sarvaM madAtyayaM vidyAt tridoShamadhikaM tu yam | | ||
doShaM madAtyaye pashyet tasyAdau pratikArayet ||107|| | doShaM madAtyaye pashyet tasyAdau pratikArayet ||107|| | ||
kaphasthAnAnupUrvyA ca kriyA kAryA madAtyaye | | kaphasthAnAnupUrvyA ca kriyA kAryA madAtyaye | | ||
pittamArutaparyantaH prAyeNa hi madAtyayaH ||108|| | pittamArutaparyantaH prAyeNa hi madAtyayaH ||108|| | ||
mithyAtihInapItena yo vyAdhirupajAyate | | mithyAtihInapItena yo vyAdhirupajAyate | | ||
samapItena tenaiva sa madyenopashAmyati ||109|| | samapItena tenaiva sa madyenopashAmyati ||109|| | ||
jIrNAmamadyadoShAya madyameva pradApayet | | jIrNAmamadyadoShAya madyameva pradApayet | | ||
prakA~gkShAlAghave jAte yadyadasmai hitaM bhavet ||110|| | prakA~gkShAlAghave jAte yadyadasmai hitaM bhavet ||110|| | ||
sauvarcalAnusaMviddhaM shItaM sabiDasaindhavam | | sauvarcalAnusaMviddhaM shItaM sabiDasaindhavam | | ||
mAtulu~ggArdrakopetaM jalayuktaM pramANavit [1] ||111|| | mAtulu~ggArdrakopetaM jalayuktaM pramANavit [1] ||111|| | ||